Preoperative chronic opioid use and outcomes after primary hip and knee arthroplasty
2025 November 22nd Publiciatie in Acta Orthopedica
Association of preoperative chronic opioid use with 1-year revision rate, mortality, and patient-reported outcomes after primary hip and knee arthroplasty: age, sex and BMI matter – a Dutch register-based study
RGHH Nelissen, MGJ Gademan, TPM Vliet Vlieland, A Dahan, W Lijferink, D Broekhuis
Langdurig gebruik van opioïden vóór een heup- of knieprothese
Opioïden zijn sterke pijnstillers, zoals morfine en oxycodon, die soms langdurig worden gebruikt door mensen met artrose in de heup of knie. Veel mensen gebruiken opioïden in het jaar voordat ze een heup- of knieprothese krijgen, terwijl internationale richtlijnen dit juist afraden. Opioïden helpen vaak weinig bij artrose en kunnen leiden tot afhankelijkheid en ernstige bijwerkingen. In dit onderzoek is gekeken of mensen die vóór hun heup- of knieprothese langdurig opioïden gebruikten, na de operatie meer complicaties hadden. Het gaat bijvoorbeeld om een nieuwe operatie (revisie), overlijden of een slechter herstel van pijn en lichamelijke functie. Daarnaast is ook gekeken of dit verschilt tussen leeftijden, tussen mannen en vrouwen en tussen mensen met of zonder obesitas.
Voor het onderzoek zijn gegevens uit de LROI gekoppeld aan gegevens van de Stichting Farmaceutische Kengetallen. Iemand telde als langdurige gebruiker als hij of zij in de 30 dagen vóór de operatie minstens één recept had én in het jaar voor de operatie een hoge totale hoeveelheid opioïden kreeg, namelijk meer dan 18.000 mg morfine-equivalenten. Daarna is gekeken naar overlijden, revisie binnen één jaar en hoe mensen hun van pijn en lichamelijke functie. Daarnaast is ook gekeken of dit verschilt tussen leeftijden, tussen mannen en vrouwen en tussen mensen met of zonder obesitas. Voor het onderzoek zijn gegevens uit de LROI gekoppeld aan gegevens van de Stichting Farmaceutische Kengetallen. Iemand telde als langdurige gebruiker als hij of zij in de 30 dagen vóór de operatie minstens één recept had én in het jaar voor de operatie een hoge totale hoeveelheid opioïden kreeg, namelijk meer dan 18.000 mg morfine-equivalenten. Daarna is gekeken naar overlijden, revisie binnen één jaar en hoe mensen hun herstel ervaarden.
Conclusie
Mensen die vóór hun heup- of knieprothese langdurig opioïden gebruikten, hadden een grotere kans om binnen één jaar te overlijden of een revisieoperatie te krijgen. Hun zelfgerapporteerde herstel was ook minder goed. Leeftijd, geslacht en BMI lijken een rol te spelen bij het verband tussen dit gebruik en overlijden of revisieoperaties, maar minder op het zelf-gerapporteerde herstel. Deze bevindingen wijzen op een associatie tussen preoperatief opioïdgebruik en minder gunstige uitkomsten. Ook al weten we niet zeker of dat echt door de medicijnen zelf komt, het gebruik ervan is een belangrijk waarschuwingssignaal. Daarom is het verstandig dat artsen dit gebruik bespreken vóór de gewrichtsvervangende operatie.